Ev Sunucusu Nedir?
Ev sunucusu, kişisel verileri, medya içeriklerini ve diğer kaynakları depolamak ve paylaşmak amacıyla kullanılan bir bilgisayardır. Bu sunucular genellikle yerel ağ üzerinden erişilen zengin medya içeriği sunma, dosya paylaşma, web barındırma ve çeşitli uygulamaları çalıştırma gibi işlevleri yerine getirir. Ev sunucuları, kullanıcıların istedikleri hizmetleri özelleştirmelerine olanak tanır ve maliyet açısından da avantajlar sağlar.
Rocky Linux Nedir?
Rocky Linux, CentOS’un devamı niteliğinde bir Linux dağıtımıdır. Açık kaynaklı olup, özellikle sunucu ortamları için tasarlanmıştır. Rocky Linux, işletim sisteminin güvenilirlik ve istikrarı ile bilinir, bu nedenle ev sunucusu kurmak amacıyla tercih edilme oranı yüksektir. Güncellemeleri sürekli takip edilir ve güçlü bir topluluk desteği bulunur.
Gereksinimler
Ev sunucusu kurulumuna başlamadan önce bazı donanım ve yazılım gereksinimlerinin karşılanması gerekmektedir. Gerekli donanımlar arasında bir sunucu sistemi ya da yeterli kapasiteye sahip bir masaüstü bilgisayar, en az 2 GB RAM, 64-bit işlemci ve disk alanı yer almaktadır. Disk kapasitesi, sunucu üzerinde desteklenen uygulamaların ve saklamak istenen verilerin boyutuna bağlıdır.
Kurulum sırasında gerekli olan yazılımlar şunlardır: Rocky Linux 9 işletim sistemi, SSH erişimi için bir terminal programı (Windows için PuTTY veya Linux için terminal), ve isteğe bağlı olarak çeşitli sunucu yazılımları.
Rocky Linux 9 Kurulumu
1. İndirme ve Medya Oluşturma: Rocky Linux 9’un ISO dosyası, resmi web sitesinden indirilir. İndirme tamamlandığında bir USB bellek veya DVD ile önyüklenebilir medyanın hazırlanması gereklidir. Rufus veya balenaEtcher gibi araçlar kullanılarak USB ortam oluşturulabilir.
2. Sistem Kurulumu: Bilgisayarın BIOS ayarlarına girilir ve önyükleme sırası USB veya DVD öncelikli olacak şekilde ayarlanır. Rocky Linux kurulum ekranı açıldığında “Install Rocky Linux” seçeneği seçilir. Kurulum dili ve diğer ayarlar belirlendikten sonra, “Install” seçeneği ile devam edilir.
3. Disk Bölümlerinin Ayarlanması: Disk bölümleme aşamasında, “Automatic” (otomatik) seçenek belirlenebilir ya da özel bölümlemler oluşturulabilir. Özelleştirilmiş seçenekler tercih ediliyorsa, kök (/) bölümünün oluşturulması gerekebilir.
4. Kullanıcı Hesabı Oluşturma: Kurulum sırasında bir kullanıcı hesabı oluşturulması istenir. İstenilen kullanıcı adı ve şifre belirlenir. Bu kullanıcı, sistem yöneticisi yetkilerine sahip olmalıdır.
5. Kurulum Tamamlandığında: Kurulum tamamlandığında, sistem yeniden başlatılır. Bunun ardından Rocky Linux 9 işletim sistemine erişim sağlanır.
Ağ Yapılandırması
Rocky Linux 9 kurulumunun ardından, sunucunun ağa eklenmesi gerekmektedir. Ağ ayarları, “Settings” veya “Network” kısmından yapılandırılır. Ethernet kablosu veya Wi-Fi ile bağlantı gerçekleştirilebilir. IP ayarlarının statik veya dinamik olarak belirlenmesi gerektiği dikkate alınmalıdır.
SSH ile Bağlantı
Sunucuya uzaktan erişim sağlamak için SSH servisinin açık olması gerekmektedir. SSH servisi varsayılan olarak aktif geldiyse, uygun bir terminal programıyla sunucuya bağlanılabilir. Bağlantı sağlandıktan sonra uzak sunucuda komutlar çalıştırılabilir.
Uygulamaların Kurulumu
Ev sunucusunda çalıştırılmak istenen uygulamalar belirlenmeli ve uygun kurulum yöntemleriyle yüklenmelidir. Örnek olarak, yerel dosya paylaşımı için Samba, web sunucusu için Apache veya Nginx, medya sunucusu için Plex veya Jellyfin gibi uygulamalar tercih edilebilir.
Uygulama kurulumları genellikle aşağıdaki komutlarla yapılmaktadır:
“`
sudo dnf install [uygulama_adi]
“`
Güvenlik Önlemleri
Ev sunucusunun güvenliği için bazı önlemlerin alınması zorunludur. Güçlü şifreler kullanılmalı, gereksiz servisler devre dışı bırakılmalı ve güvenlik duvarı ayarları gözden geçirilmelidir. Ayrıca, sistem güncellemeleri düzenli olarak yapılmalı ve yedekleme işlemleri ihmal edilmemelidir.
Son Kontroller
Hem ağ bağlantılarının sağlıklı çalıştığı hem de yüklenen uygulamaların düzgün çalıştığı kontrol edilmelidir. Uygulamaların yapılandırmaları tamamlandıktan sonra, erişim testleri yapılmalı ve çalıştıkları doğrulanmalıdır.
Uzun Dönem Bakım
Ev sunucusu kurulduktan sonra, uzun dönem bakımı önemlidir. Sistemin güncellemeleri, izleme ve yedekleme işlemleri düzenli olarak yapılmalıdır. Herhangi bir sorun durumunda, topluluk forumları veya resmi dökümantasyon kaynakları kullanılabilir. Bu şekilde, ev sunucusu sürekli güvenli ve verimli bir şekilde çalıştırılabilir.
